پولهاى كمك شده په كجا غيب ميشوند؟
پولهاى كمك شده په كجا غيب ميشوند؟
لعل اقا
هفته گذشته وزارت ماليه افغانستان اعلان كرد كه تمامی رقم كمك هاى جامعه جهانی که تا هنوز به افغانستان وعده داده شده است به 39.4 ملیاردالرامریکایی میرسد. اعلام این خبردرحالی ازطرف وزارت مالیه افغانستان صورت میگیرد که شماری ازکارشناسان اموراقتصادی کشور ومردم ازعدم موثریت پولهای وعده شده درشش سال گذشته شاکی اند و این سوال را مطرح میسازند که پولهای وعده شده جامعه جهانی درکجا و به چه کاری به مصرف میرسد؟ این درحالیست که به گفته وزارت مالیه افغانستان تا هنوز نصف پولهای وعده شده جامعه جهانی در شش سال گذشته به مصرف رسیده است ولی ان چنان موثریتی که باید میداشت نداشته است.
به گفته مقامات وزارت مالیه افغانستان قرارداد رسمی 25.4 ملیارد دالرامریکایی بین افغانستان و دونران به امضا رسیده است که ازان جمله 15.2 ملیارد ان به امور بازسازی در افغانستان نسبت داده میشود، حالانكه دولت درجريان شش سال گذشته درین عرصه چندان موفق نبوده است.
جالب این است که وزارت مالیه باگذشت یکسال باردیگر اعلام میکند که ازمجموع پولهای مصرف شده 3.6 ملیارد ان ازطریق دولت و متباقی انرا موسسات غیردولتی و سازمان ملل به مصرف رسانیده است درحالیکه رقم 3.6 ملیارد دالر بالایی سال قبل 3.8 ملیارد دالربوده است که باید با گذشت یکسال به ان افزوده میشد که نشده است.
وزارت مالیه سال گذشته تمام کمک های وعده شده از طرف جامعه جهانی را 30 ملیارد دالر تخمین زده وگفته بود که ازاین 30 ملیارد دالر 19 ملیارد ان وعده قطعی بوده که به افغانستان داده خواهدشد. هم چنان وزارت مالیه سال قبلا اعلام نموده بوده که از کمک های وعده شده 11.6 ملیارد ان به افغانستان داده شده است که از ان جمله 3.8 ملیارد انرا دولت و متباقی انرا موسسات و انجوها به مصرف رسانده است.
اما وزرات مالیه به یک نکته جدیدی نیز اشاره دارد و با پزواک میگوید که ازجمع پول مذکور که ازجانب موسسات غیردولتی به مصرف رسیده است تنها اسناد مصرف 8 ملیارد دالر امریکایی نزد ان وزارت موجود می باشد وپولهاییکه درسال های 1382 و 83 از جانب موسسات خارجی به مصرف رسیده است انها اسناد مصرف انرا تا کنون به دولت افغانستان ارایه نکرده اند که این خود حکایت کننده فساد مالی است بسیار بزرگ است.
گرچه طی شش سال گذشته پول هنگفتی به افغانستان سرازیر شده است اما زند گی مردم کشور چندان بهبود نیافته است. فقر وبیکار هنوزهم دامنگیرمردم است و درحدود 70 درصد مردم کشور در زیرخط فقرزندگی میکنند وحدود 6 ملیون تن یا از بیکاری رنج میبرند و یا به کشورهای همسایه اواره میشوند.
فساد اداری قاچاق مواد مخدر و موجودیت شبکه های مافیایی چنان گسترده به نظر میرسد که درهمه عرصه دولت را به چالش فرامیخواند وباعث نگرانی مجامع بین المللی شده است.
ظرفیت کاری در ادارات دولتی هنوزهم با صفر ضرب میخورد و زمینه حیف و میل شدن پولها را مساعد میسازد و به نظرمیرسدکه نه مسوولین دولتی ونه هم جامعه جهانی با دلسوزی کامل از روند بازسازی افغانستان استقبال کرده اند.
به باور کارشناسان اگراین پولها به جای حیف و میل شدن به پروزه های زیربنایی و تولیدی افغانستان به مصرف میرسید اکنون افغانستان به یک کشور تولیدی تبدیل میشد تا مصرفی.
جامعه جهانی که از فیصله های بن بدیسنو در روند بازسازی افغانستان خود را سهیم میدانند دیده میشود که به بهانه های مختلف پول اندکی در اختیار دولت اقای کرزی قرار میدهد.
اگربه صورت کل به روند بازسازی کشوردقیق شویم دیده میشود که به جز از احیای مجدد چند کیلومترسرک چند باب مکتب و چند باب کلنیک که هنوزهم در ان از داکتر نرس و دوا خبری نیست از چیزی دیگری یاداوری کرده نمی توانیم.
کابل که پایتخت کشوراست هنوز درتاریکی به سرمیبرد و اکثرشهروندان از برق بی بهره اند. هر روز دراثر ولادت و زایمان 45 زن جان خود را از دست میدهند. کشوری با یک ملیون معتاد که درحدود 13 درصد انرا زنان تشکیل میدهند. هم چنان 80 درصد مردم کشور اب صحی ندارند و اضافی تراز 30 درصد مردم کشور از دقت و افسردگی رنج میبرند امنیت با گذشت هر روز شکننده تر و مردم هراسا ن میشوند ولی سوال اینجاست که باوجود پولهای هنگفت که جامعه جهانی به افغانستان وعده داده است چرا کشور به اندازه که لازم است در عرصه های ذیل عقب افتاده است؟ آیا میشود نام این همه را بازسازی گذاشت؟آیا میشود به این حکومتی که شخص اقای کرزی از اراکین بلند رتبه خویش می نالید اعتماد و باور کرد وبه ان دل بست ویاخیر؟